Untitled Document
เรื่อง
การเพาะถั่วงอก
โดย
ครูโม
                                            ถั่วงอกพืชเศรษฐกิจ

            ถั่วงอก พืชผักที่คนไทยรู้จักบริโภคกันมานานแล้ว เพราะถั่วงอกเป็นผักที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูง โดยเฉพาะโปรตีน เกลือแร่และวิตามิน นอกจากนี้ถั่วงอกยังเป็นพืชผักชนิดเดียวที่สามารถใช้ระยะเวลาในการเพาะจนถึงเก็บเกี่ยวมาขาย หรือบริโภคได้เร็วที่สุด เมื่อเปรียบเทียบกับพืชผักชนิดอื่น โดยเฉพาะในประเทศไทย ถ้าเพาะถั่วงอกช่วงฤดูร้อนหรือ ฤดูฝนจะใช้เวลานานไม่เกิน 3 วัน แต่ถ้าเป็นฤดูหนาวและมีอุณหภูมิของอากาศเย็นจะใช้เวลาเพาะเพียง 4 วันเท่านั้น ถั่วงอกเป็นพืชที่ทำรายได้ดีให้กับผู้เพาะขายเป็นอาชีพหลักและอาชีพเสริม
ตั้งแต่อดีตถึงปัจจุบัน รูปแบบและเทคนิคการเพาะถั่วงอกในเมืองไทยมีรูปแบบการพัฒนาแตกต่างกันไปตามความ ชำนาญและทักษะของผู้เพาะ พร้อมทั้งความแตกต่างกันในเรื่องของรูปแบบภาชนะที่ใช้เพาะ แต่เทคนิคการดูแลจะ คล้ายคลึงกัน เช่น

การเพาะถั่วงอกแบบใช้ไหดิน

เลือกใช้ไหดินเผาที่มีคอไหยาว ลักษณะคล้ายไหใส่น้ำปลาแต่มีขนาดความสูง 40-50 เซนติเมตร มีการเจารูระบายน้ำที่ก้นไหขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 2-3 มิลลิเมตร ใส่เมล็ดถั่วเขียวที่แช่น้ำแล้ว จนเมล็ด เริ่มพองลงในไห และใช้หางอุดที่ปากไหเพื่อป้องกันแสงสว่าง และสะดวกต่อการรดน้ำให้น้ำทุก 4-5 ชั่วโมง นาน 3 วัน ก็สามารถเก็บมาขายหรือบริโภคได้

การเพาะถั่วงอกในเข่งไม้ไผ่

ควรใช้เข่งไม้ไผ่ผิวเรียบ ละเอียด สานเป็นเข่ง ล้างถั่วเขียวให้สะอาด ปูเรียงลงไปในเข่ง ไม้ไผ่ ความสูง 1/2 ของความสูงเข่ง และปูกระสอบป่านคลุมผิวหน้าเข่งหรือใช้ไม้ไผ่ขัดแตะที่ผิวหน้า อาจจะใช้ก้อน กรวดเรียงทับผิวหน้าบนอีกชั้นหนึ่งวางไว้ในที่ร่มและใช้น้ำสะอาดรดทุก ๆ 2-3 ชั่วโมง นาน 3 วัน ก็สามารถเก็บมาขาย หรือบริโภคได้
 

การเพาะถั่วงอกในถังซีเมนต์กลม

ใช้ถังซีเมนต์กลมมาหล่อทำพื้นกันถังตรงกลางเป็นช่องให้มีรูระบายน้ำออกจากถัง ซีเมนต์ได้ นำถั่วเขียวที่ล้างสะอาดแล้วเทลงไปในถังซีเมนต์และคลุมผ้ากระสอบป่านที่ผิวหน้า และรดน้ำสะอาดทุก 4-5 ชั่วโมง นาน 3 วัน หลังเพาะแล้วสามารถนำมาจำหน่ายหรือบริโภคได้

การเพาะถั่วงอกในปี๊บอลูมิเนียม

ให้เจาะรูที่กันปี๊บมีการวางแคร่ไม้เล็ก ๆ รองไว้ที่ก้นปี๊บ เพื่อช่วยในเรื่องการระบายน้ำ ปูผ้าพลาสติกกรีดเป็นริ้ว ๆ ลงบนแคร่ไม้ วัสดุที่ใช้เพาะถั่วงอกเป็นทรายหยาบหรือขี้เถ้าแกลบที่สั่งเผาเฉพาะ (โดยที่ ตังแกลบยังอยู่ในสภาพที่ไม่เป็นผุยผงยังคงเป็นรูปตัวแกลบอยู่) ปูทรายหยาบหรือขี้เถ้าแกลบหนา 1.5 นิ้ว ลงไปบนผ้า พลาสติกหรือในปี๊บ แล้วเรียงเมล็ดถั่วเขียวลงไปหนา 1 นิ้ว ทับผิวหน้าเมล็ดถั่วด้วยทราบหยาบหรือใช้ขี้เถ้าแกลบ สลับกันระหว่างการเรียงเมล็ดถั่วเขียวกับทรายหยาบ หรือขี้เถ้าแกลบประมาณ 5-6 ชั้น ความสูงของเมล็ดถั่วเขียวใน ปี๊บไม่เกินครึ่งหนึ่งของความสูงปี๊บ รดน้ำทุกวัน ๆ ละ 3 ครั้ง ได้แก่ เช้า ระหว่างเวลา 08.00-10.00 น. ช่วงบ่าย เวลา 16.00 น. และช่วงกลางคืนเวลา 24.00 น. นาน 3 วัน จึงสามารถเก็บมาจำหน่ายหรือบริโภคได้

การเพาะถั่วงอกในตะกร้าพลาสติกหรือลังพลาสติก

แบบใส่ตะกร้าผลไม้ (ขนาดที่บรรจุขนผลไม้ตามท้องตลาด) เนื่องจาก ตะกร้าพลาสติกประเภทนี้มีรูระบายน้ำอยู่แล้ว จึงควรกรุตะกร้าพลาสติกด้วยผ้ากระสอบปุ๋ยก่อนนำเมล็ดถั่วเขียวที่แช่น้ำ แล้ว ถ่ายลงในตะกร้าพลาสติกเปิดหน้าเมล็ดถั่วด้วยผ้ากระสอบปุ๋ยเช่นกัน รดน้ำด้วยสายยางทุก ๆ 1-2 ชั่วโมงนาน 3 วัน จึงสามารถนำมาขายหรือบริโภคได้

การเพาะถั่วงอกในถังพลาสติก

เป็นวิธีที่ทำได้ง่ายในครัวเรือน และสามารถขยายเป็นอุตสาหกรรมครอบครัวได้ โดย ใช้ถังพลาสติกทึบแสงเจาะรูระบายน้ำที่ก้นถังตามแนวตะเข็บถังเพื่อระบายน้ำ และเจาะรูด้านข้างถังเพื่อระบายอากาศ นำเมล็ดถั่วเขียวล้างน้ำสะอาด เพื่อกำจัดสิ่งเจือปนหรือสิ่งสกปรกจากเมล็ดพันธุ์ใช้น้ำอุ่นอัตราส่วนน้ำร้อนน้ำเย็น 1:1 (อูณหภูมิประมาณ 55 องศาเซลเซียส ตอนเริ่มแช่) แช่เมล็ดถั่วเขียวไว้นาน 8-10 ชั่วโมง จนเมล็ดถั่วพองตัวขึ้น ถ่ายเมล็ดถั่วลงในถังเพาะนำฟองน้ำปิดไว้ที่ผิวหนังด้านบนเมล็ด วางถังเพาะในที่มือ รดน้ำสม่ำเสมอทุก ๆ 1.5 ชั่วโมง โดยรดน้ำผ่านฟองน้ำ หลังจากเพาะถั่วเขียวลงในถังนาน 1 วัน (24 ชั่วโมง) ถั่วเขียวเริ่มงอกมีรากสีขาวเล็ก ๆ ขนาด 0.8-1 เซนติเมตร ใส่สารถั่วอ้วนเพื่อช่วยเพิ่มการสร้างโปรตีนในถั่วงอกทำให้ถั่วงอกอ้วนขึ้น โดยก่อนรดสารถั่วอ้วนควรงด การให้น้ำก่อนและหลัง 2 ชั่วโมง เพื่อให้ผิวหน้าเมล็ดถั่วแห้ง สารถั่วอ้วนจะได้เข้าไปทำงานได้เต็มที่ หลังจากนั้นรดน้ำ ปกติทุก ๆ ชั่วโมงจนกระทั่งครบ 2 วัน ให้รดสารถั่วอ้วนอีกครั้งหนึ่งโดยอัตราการใช้สารขึ้นอยู่กับปริมาณของถั่วเขียว ที่ใช้เพาะ รดน้ำให้ชุ่มและควรงดการให้น้ำก่อนและหลัง 2 ชั่วโมงเช่นกัน เมื่อเพาะครบ 3 วัน (ประมาณ 65-72 ชั่วโมง นับตั้งแต่เริ่มแช่ถั่วในน้ำ) ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับอุณหภูมิ ในช่วงฤดูกาลที่เพาะ เช่น ฤดูร้อนอาจใช้เวลาเพียง 65 ชั่วโมง แต่ใน ช่วงฤดูหนาวอุณหภูมิต่ำอาจใช้เวลานานถึง 72 ชั่วโมง จึงสามารถนำมาขายหรือใช้บริโภคได้
ถั่วงอกเมื่อเพาะเสร็จเรียบร้อยแล้วในถังหรือภาชนะเพาะแต่ละแบบจะมีลักษณะขาวสวย แต่เมื่อนำออกจากถังเพาะและ ถูกลม หรือแสงสว่างนานเกิน 3-4 ชั่วโมง ถั่วงอกจะสามารถสังเคราะห์แสงได้อีก สีขาวของถั่วงอกจะเปลี่ยนเป็นสีเขียว และเมื่อถูกแสงนานเกินไป ใบเลี้ยงจะโผล่ออกมาทำให้ไม่น่ารับประทาน


ข้อมูลจาก   คนเดินดิน รวม ลิงค์ เวปเกษตรเพื่อนบ้าน  
www.konderndin.com